عضو هیئت علمی گروه علوم سیاسی دانشگاه باقرالعلوم مطرح کرد:
حل بحرانهای اجتماعی با گذار از «علم وارداتی» و ایجاد «نهاد ترجمه دانش» ممکن است
عضو هیئت علمی گروه علوم سیاسی دانشگاه باقرالعلوم با اشاره به نقش دانشگاه در حل بحرانهای اجتماعی، تاکید کرد: بهرهگیری غیرضابطهمند از دانش غربی و نظام ارزیابی کمّیِ مبتنی بر مقاله، توان حلمسئله را از دانشگاه گرفته است.
به گزارش واحد خبر روابط عمومی دانشگاه قم، حجتالاسلام والمسلمین دکتر رهدار عضو هیئت علمی گروه علوم سیاسی دانشگاه باقرالعلوم در اولین نشست از سلسله نشستهای هماندیشی تحلیل علمی تحولات و اعتراضات اجتماعی و نقش دانشگاه در مدیریت عقلانی و پیشنگرانه که امروز 8 بهمن ماه در سالن حکمت دانشگاه قم برگزار شد، موضوع صحبت خود را «نسبت دانشگاه و بحرانهای اجتماعی» اعلام کرد و گفت: باورم این است که از منظر دانشگاه، به نظر میرسد مهمترین ریشه بحرانهای اجتماعی در کشورهایی مثل کشور ما، بهرهگیری از دانشهای وارداتی غربی به شکل غیرضابطهمند است.
وی افزود: طی دههها بحث، به این توافق رسیدهایم که کنار گذاشتن تمام این دانشها نه ممکن است و نه مطلوب، اما این را نیز پذیرفتهایم که این دانشها برآمده از خاستگاه و زمینههای اجتماعی خاص خود هستند.
دکتر رهدار خاطرنشان کرد: تمدنها تکثر دارند، تشتت نمیتوانند داشته باشند. امکان ندارد در درون یک تمدن، نهاد علم مسیری برود که نهاد سیاست یا اقتصاد یا رسانه مسیری متفاوت از آن بروند.
وی تصریح کرد: بر این اساس، نهاد علم را نمیتوان از مبنا و غایت سیاسی، اقتصادی و دیگر اهداف تمدن غرب جدا دانست. این علم برای تقویت آن شبکه تمدنی به وجود آمده است.
عضو هیئت علمی گروه علوم سیاسی دانشگاه باقرالعلوم بیان کرد: تکرار غیرضابطهمند و بیرویه آن در خارج از ساختار تمدنی غرب، نه تنها مشکلات این محیط غیرغربی را حل نخواهد کرد، بلکه بر مشکلات آن روزافزون خواهد افزود.
وی ادامه داد: مشکل دانشگاه ما این است که هنوز به یک الگوی نظری و عملی برای بهرهوری بهینه یا گذار از آن ساختار علم غربی نرسیده و دائماً در حال کپیهای غیرنافع و مضر از علم غربی در اداره کشور هستیم.
وی در بخش دوم صحبت خود که به راهکارها اختصاص داشت، تاکید کرد: سالهاست مقام معظم رهبری با صراحت خواستهاند که الگوی ارزشگذاری و ارزیابی اساتید از روشهای قدیمی مبتنی بر تعداد مقاله و کتاب خارج شود و نظام ارزیابی به سمت حل مسئله برود.
دکتر رهدار تصریح کرد: در حوزه علوم انسانی این معضل پررنگتر است، چرا که علوم انسانی غرب، نقش کلام و الهیات را برای تمدن غرب ایفا میکند و تفسیر انحصاری رسانههای غربی از آن، مجال چندانی به تفاسیر دیگر نمیدهد.
وی اظهار کرد: ما خودمان هم مرعوب شدهایم و در حوزه علوم انسانی نگرانیم و میترسیم که تفسیرهایی خلاف تفاسیر رسمی غرب داشته باشیم، این رویکرد غلط باعث شده حتی اگر نظام اداری خواستار راهحل از دانشگاه باشد، دانشگاه به دلیل همان رویکرد، توانمندی خود را در حل مسئله از دست داده باشد.
دکتر رهدار، این مشکل را مشابه ولی با تحلیلی متفاوت در حوزههای علمیه نیز دانست و گفت: ساختار دانشی در حوزههای علمیه ما ناظر به حل مسائل خرد فردی است. موضوع علم فقه ما، فعل مکلف است، نه فعل حاکمیت یا جامعه.
وی توضیح داد: این دانش، دانش اداره نظامات اجتماعی نیست و به همین دلیل است که در مواجهه با بحرانهای اجتماعی اخیر، عمدتاً به توصیههای اخلاقی بسنده میشود.
عضو هیئت علمی گروه علوم سیاسی دانشگاه باقرالعلوم افزود: ما احتیاج داریم به اینکه یک نهادی واسط میان نهاد علم و نهاد اجرا شکل بگیرد که کارویژه آن تبدیل زبان دانش تولیدشده در دانشگاه به زبان اجرا و مدیریت باشد، باید نظریات علمی به بستههای سیاستی، تقنینی و اجرایی تبدیل شوند.
وی گفت: متاسفانه پایاننامههای خوبی که در دانشگاهها نوشته میشود، در کتابخانه خاک میخورد. مدیر اجرایی که با مسئله گرانی یا اغتشاش در خیابان مواجه است، نمیتواند از مبانی نظری خشونت استفاده عملی کند، در کنار پارکهای علم و فناوری، به «مراکز رشد علوم انسانی و اندیشکدههایی» نیاز داریم که کارشان دقیقاً همین ترجمه و تبدیل باشد.
عضو هیئت علمی گروه علوم سیاسی دانشگاه باقرالعلوم در پایان تاکید کرد: این حلقه مفقوده را نمیتوان از دانشگاه سنتی یا سیستم اداری موجود انتظار داشت. این یک نهاد جدید است که باید متولد و حمایت شود تا هم دانشگاه از انزوا خارج شود و هم مدیریت کشور، علمی و کمهزینه شود

نظر دهید